Қазақстанның цифрлық дамуының негізі

«Қазақтелеком» АҚ – Қазақстандағы ең ірі телекоммуникациялық компания әрі ұлттық байланыс операторы. Компания 1994 жылдың 17 маусымында құрылып, бүгінгі таңда еліміздің барлық өңірін сапалы байланыс және интернет қызметтерімен қамтамасыз етіп келеді. Осы жылдар ішінде «Қазақтелеком» қарапайым телефон байланысын ұсынатын мекемеден заманауи цифрлық технологияларды енгізетін ірі компанияға айналды.

Компанияның ең үлкен жетістіктерінің бірі – Қазақстандағы ең ұзын талшықты-оптикалық байланыс желісін басқаруы. Оның оптикалық желісінің жалпы ұзындығы 91 мың шақырымнан асады. Бұл көрсеткіш Жер шарын экватор бойымен екі реттен артық айналып шығуға жететін қашықтыққа тең. Осындай ауқымды инфрақұрылымның арқасында қала тұрғындары ғана емес, шалғай ауылдар да жоғары жылдамдықты интернетке қол жеткізді.

2005 жылы «Қазақтелеком» Megaline кең жолақты интернет қызметін іске қосып, Қазақстанда үй интернетінің кеңінен таралуына жол ашты. Ал 2009 жылы ID TV интерактивті цифрлық телевидениесі іске қосылып, көрермендерге бағдарламаларды ыңғайлы уақытта көру мүмкіндігі ұсынылды. 2011 жылдан бастап компания FTTH технологиясын енгізіп, оптикалық интернетті тұрғын үйлерге тікелей жеткізе бастады. Бұл интернеттің сапасы мен жылдамдығын айтарлықтай арттырды.

Компания цифрлық инфрақұрылымды дамыту бағытында да көптеген жобаларды жүзеге асырды. 2012 жылы Қазақстандағы ең ірі деректерді өңдеу орталықтарының бірі пайдалануға берілді. Ал 2019 жылы Астана мен Алматы қалаларында 5G байланыс технологиясының алғашқы сынақтары өткізілді. Бұл Қазақстандағы жаңа буын байланыс желісін енгізудің бастамасы болды.

2020 жылдан бастап «Қазақтелеком» мыңдаған ауылды жоғары жылдамдықты интернетпен қамтып, ауыл мен қала арасындағы цифрлық теңсіздікті азайтуға үлес қосты. 2021 жылы TV+ мультимедиалық платформасы мен ауыл тұрғындарына арналған eQoldau цифрлық қызметтері іске қосылды.

Бүгінде «Қазақтелеком» тек байланыс операторы ғана емес, сонымен қатар бұлтты технологиялар, деректерді өңдеу орталықтары, цифрлық телевидение, 5G желілері және «ақылды қала» жобаларын дамыту арқылы Қазақстанның цифрлық экономикасының дамуына елеулі үлес қосып отырған жетекші компаниялардың бірі болып табылады. Компанияның негізгі мақсаты – ел тұрғындарына заманауи, сенімді әрі қолжетімді байланыс қызметтерін ұсыну және Қазақстанның цифрлық болашағын қалыптастыру.

 

Д.Рахимберді,

М.Әуезов атындағы Оңтүстік Қазақстан зерттеу университеті

филология факультетінің студенті.